NATO - Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego - Strona 2

W strukturze Międzynarodowego Sztabu Wojskowego znajduje się także Centrum Sytuacyjne NATO, które wspiera Radę Północnoatlantycką, Komitet Planowania Obrony i Komitet Wojskowy w prowadzonych przez nie konsultacjach. Służy jako główny ośrodek otrzymywania, wymiany i rozpowszechniania informacji o politycznych, wojskowych i ekonomicznych problemach będących w sferze zainteresowania Paktu.

Sekretariat Międzynarodowego Sztabu Wojskowego wykonuje wszystkie funkcje administracyjne związane z działalnością IMS.

2.1. Organizacja wojskowa

Artykuł 5 Traktatu Waszyngtońskiego daje każdemu z państw członkowskich NATO prawo do oczekiwania wsparcia ze strony innych sojuszników w przypadku agresji zbrojnej na jego terytorium. Według znowelizowanej w 1991 r., strategii Paktu, pomoc zbrojna w takim przypadku zostanie tak zorganizowana, aby przy jak najmniejszym nakładzie sił, zapewnić najbardziej efektywny wynik. Do operacji takiej wybiera się więc jednostki spośród wojsk udostępnionych przez państwa Paktu.

Siły zbrojne NATO

Całość sił zbrojnych oddelegowana przez państwa członkowskie do działań w ramach NATO tworzy Połączone Siły Zbrojne. Każdy członek Paktu wydziela określone siły do wspólnego dowództwa, zachowując pozostałe jednostki pod kontrolą narodową. Zadeklarowane do działania w ramach Paktu siły dzielą się na kilka grup:

  • siły podporządkowane NATO w czasie pokoju, które składają się z niewielkich sił interwencyjnych, powietrznej grupy wczesnego ostrzegania oraz trzech zespołów sił morskich operujących na Oceanie Atlantyckim, Morzu Śródziemnym i Kanale La Manche;
  • siły wydzielone do działań w sytuacji kryzysowej, które składają się głównie z jednostek Sił Reagowania, których użycie każdorazowo wymaga zgody państwa je delegującego. W czasie pokoju sojusznicze dowództwa prowadzą i koordynują szkolenie tych oddziałów;
  • siły wydzielane na czas wojny, które stanowią większość lub całość regularnych sił, jakimi dane państwo sojusznicze dysponuje, podporządkowane dowództwu NATO w trakcie działań wojennych na mocy artykułu 5 Traktatu;

Struktura wojskowa NATO
Źródło: E. Latoszek, M. Proczek, Organizacje międzynarodowe we współczesnym świecie, Warszawa 2006.

W Strategicznej Koncepcji Sojuszu z 1991 r. siły wydzielone dla potrzeb NATO zostały podzielone według zdolności do osiągnięcia gotowości operacyjnej i szybkiego przerzutu do rejonów działań wojennych. Z tego punktu widzenia siły NATO dzielą się na:

  • siły natychmiastowego i szybkiego reagowania, które mają za zadanie szybkie udzielenie pomocy siłom zbrojnym napadniętego państwa lub też zademonstrowania determinacji Paktu do użycia siły w przypadku zaistnienia kryzysu międzynarodowego. W ich skład wchodzą jednostki wojsk lądowych, lotniczych i stałe siły morskie NATO stacjonujące w Kanale La Manche i na Morzu Śródziemnym;
  • główne siły obronne, które biorą na siebie główny ciężar walki w przypadku powstania konfliktu zbrojnego. Składają się głównie z ciężkich związków taktycznych: sił lądowych, lotniczych i morskich służących do odstraszania i obrony przeciwko agresji lub wymuszania. Tworzą one wielonarodowe formacje obronne: korpus duńsko-niemiecki, holendersko-niemiecki i dwa korpusy amerykańsko-niemieckie. W sytuacji kryzysowej pod rozkaz Paktu zostanie oddany ponadto Korpus Europejski, złożony z jednostek pochodzących z Belgii, Francji, Luksemburga, Niemiec i Hiszpanii;
  • siły wzmocnienia, które są mobilizowane w przypadku znacznego przedłużenia działań zbrojnych. W ich skład wchodzą główne jednostki amerykańskie, stacjonujące na terytorium USA.

System dowodzenia

Dzięki zintegrowanemu, jednolitemu i wielonarodowemu, systemowi dowodzeniu armie NATO mogą skutecznie działać na współczesnym polu walki, oficerowie ze wszystkich armii Paktu mają możliwość aktywnego uczestnictwa w dowodzenia, adekwatnie do wielkości i jakości sił oddelegowanych przez dany kraj do działania w ramach Paktu. Struktura dowodzenia w Sojuszu jest trójpoziomowa. Na jej szczeblu strategicznym znajdują się dwa dowództwa:

  • Sojusznicze Dowództwo Europy (ACE) z dowódcą Połączonych Sił Zbrojnych (PSZ) NATO w Europie - SACEUR, na czele. Mieści się ono w Casteau w Belgii. ACE zapewnia bezpieczeństwo na obszarze rozciągającym się od północnej Norwegii po Europę Południową wraz z basenem Morza Śródziemnego, zaś od zachodu - od wybrzeża Atlantyku po granicę wschodnią Turcji;
  • Sojusznicze Dowództwo Atlantyku (ACLANT) na którego czele stoi dowódca PSZ NATO Atlantyku - SACLANT. Siedzibą jego jest Norfolk w USA. Obszar działania ACLANT obejmuje tereny od zwrotnika Raka po biegun północny i od wybrzeży Ameryki Północnej do brzegów Europy i Afryki, lecz bez kanału La Manche i Wielkiej Brytanii, które to podlegają ACE.

Stanowiska SACEUR-a i SACLANT-a zajmują generałowie amerykańscy - obecnie są nimi odpowiednio James G. Stavridis i H. Gehman Jr.

Drugi poziom struktury stanowią dowództwa regionalne, podlegle na Atlantyku SACLANT-owi:

  • Dowództwo Regionalne Wschód mieszczące się w Northwood w Wielkiej Brytanii (dowodzi nim brytyjski admirał);
  • Dowództwo Regionalne Zachód w Norfolk, na czele którego stoi Amerykanin;
  • Dowództwo Regionalne Południowy Wschód z siedzibą w Lizbonie.

Nowa struktura dowodzenia Paktu
Źródło: E. Latoszek, M. Proczek, Organizacje międzynarodowe we współczesnym świecie, Warszawa 2006.


Newsletter



Wiadomość HTML?