Dziedziny wiedzy

Najnowsze komentarze

Newsletter

Simón Bolívar PDF Print Email
S

Simon Bolivar urodził się 24 lipca 1783 roku w Caracas, stolicy Wenezueli. Był synem bogatego kreolskiego szlachcica. W latach 1799-1802 studiował w Madrycie, następnie do 1807 r. podróżował po Europie Zachodniej i Stanach Zjednoczonych. Gdy wrócił do Wenezueli, zaangażował się w powstanie antyhiszpańskie. Walczył w armii republikańskiej w stopniu podpułkownika (1810). Po aresztowaniu został przez władze hiszpańskie osadzony na jednej z wysp Antyli Holenderskich. Walki wznowił po kilku miesiącach. Rozszerzył powstanie na wszystkie prowincje Wicekrólestwa Peru i Nowej Grenady. Po wylądowaniu w Cartagenie (północna Kolumbia) rozpoczął walki z wojskami hiszpańskimi, początkowo partyzanckie, a następnie stworzył regularną armię. W sierpniu 1813 r. Zajął Caracas i ogłosił powstanie republiki wenezuelskiej. Nie przetrwała ona długo. Brak środków finansowych oraz przysłanie przez Madryt nowych oddziałów zadecydowały o klęsce republiki. Do porażki przyczynił się także pasterski lud Llanos, który został przekupiony przez Hiszpan i dokonał pogromu ludności wenezuelskiej. Sam Bolívar schronił się w Kolumbii, a następnie na Jamajce. W 1815 r. opublikował Listy z Jamajki. Były one programem walki mającej przynieść wyzwolenie spod panowania hiszpańskiego wszystkich państw Ameryki Łacińskiej.

Na przełomie 1815 i 1816 r. Bolivar zorganizował w Haiti kilkusetosobowy oddział, na czele którego wylądował ponownie w Wenezueli. W 1817 r. zdobył twierdzę Angostura. Po ogłoszeniu deklaracji o zniesieniu niewolnictwa zyskał poparcie dla walki narodowowyzwoleńczej ze strony ludności murzyńskiej i Llanos. Po wejściu do Caracas ogłosił powstanie w Wenezueli III Republiki. Sam został najwyższym naczelnikiem, a w 1819 r. wybrano go prezydentem państwa.

Zgodnie ze swoim programem w następnych latach prowadził walkę narodowowyzwoleńczą w pozostałych prowincjach hiszpańskich. W 1820 r. król Hiszpanii Ferdynand VII przygotował wielką ekspedycję karną przeciw zbuntowanym Kreolom. Wystąpienie liberałów hiszpańskich zmusiło go do rezygnacji z interwencji. Bolívarowi pomocy udzieliły też Stany Zjednoczone poprzez ogłoszenie doktryny Monroe'go w 1823 r. Zakładała ona brak zgody na interwencję państw europejskich w wewnętrzne sprawy Ameryki. W zamian za to USA zobowiązywały się do nie mieszania w sprawy europejskie.

Simon Bolivar

Do 1824 r. Bollivar wyzwolił Ekwador, Nową Grenadę i Peru, tworząc z nich Wielką Kolumbię. Ostatecznie całe terytorium Peru odzyskało niepodległość po zwycięstwie Bolívara pod Ajacucho. W części północno-zachodniej od 1821 r. istniało Peru, gdzie był on prezydentem w latach 1824-1826, a w części południowo-wschodniej powstała w 1825 r. Boliwia, gdzie był prezydentem w latach 1825-1826. W 1828 r. wprowadził rządy dyktatorskie. Próbował zahamować tendencje odśrodkowe poszczególnych państw oraz rozwijającą się anarchię władz terenowych. Chciał przyśpieszyć odbudowę gospodarczą zniszczonych terenów. Brak zrozumienia, nawet ze strony najbliższych przyjaciół, nieudany pucz i zamach na jego życie skłoniły go do ustąpienia w 1830 r. Po podziale Wielkiej Kolumbii wycofał się z życia politycznego.

Mieszkańcy Ameryki Południowej nazywają go El Libertador (Wyzwoliciel, Oswobodziciel). Uznawany jest tutaj za najwybitniejszego męża stanu i otoczony legendą. Zakończył panowanie Hiszpanii w Ameryce Południowej. Był zwolennikiem koncepcji panamerykańskiej, powstania jednolitego państwa lub unii państw narodu kreolskiego. W 1816 r. ogłosił projekt powstania Zjednoczonych Prowincji Ameryki Południowej. W 1826 r. zwołał Kongres Panamerykański, jednakże tylko nieliczne państwa przysłały swych delegatów i cały projekt legł w gruzach. Nie uzyskał też poparcia dla koncepcji powołania organizacji międzynarodowej, która ułatwiłaby współpracę między państwami na całym świecie.

Simon Bolivar zmarł w osamotnieniu na gruźlicę w Santa Maria w Kolumbii 17 grudnia 1830 roku.