Dziedziny wiedzy

Najnowsze komentarze

Newsletter

SEATO PDF Print Email
S

Organizacja Paktu o kolektywnej obronie w Azji Południowo-Wschodniej (SEATO - South East Asia Treaty Organisation) - utworzona została przez państwa ANZUS - Australię, Nową Zelandię, USA, oraz Francję (do 1967 r.), Wielką Brytanię, Filipiny, Pakistan (do 1973 r.) i Tajlandię na konferencji w Manili 8 września 1954 r. Specjalnym protokołem obszar działania Paktu poszerzono o Indochiny (Laos, Kambodżę i Wietnam Południowy).

Sojusz zobowiązywał do wspólnych działań w razie agresji komunistycznej, w innych przypadkach jedynie do konsultacji wzajemnych. W Pakcie istniał słabszy zakres zobowiązań niż w NATO, co wynikało z niechętnego stanowiska Wielkiej Brytanii i Francji dla jego wzmocnienia.

Karta Pacyfiku zawierała także zobowiązanie mocarstw do udzielenia pomocy ekonomicznej i poparcia dążeń niepodległościowych państw azjatyckich.

Pakt oraz wyrosła na jego bazie organizacja była wyrazem dążeń amerykańskich do stworzenia systemu bezpieczeństwa w Azji Południowo-Wschodniej. Od początku towarzyszył tej inicjatywie zrozumiały sprzeciw ze strony ZSRR i ChRL, ale niechętne mu pozostawały także Indie, ze względu na udział w sojuszu państw pozaazjatyckich.

Narastanie kryzysu w organizacji w latach 60. i 70. było wynikiem nasilających się interwencji amerykańskich w regionie. Przyczyniła się do tego wojna bengalska (1971) między Indiami a Pakistanem na tle separatystycznych dążeń Pakistanu Wschodniego. Podczas niej Wielka Brytania pozostawała niezaangażowana, a USA objęły oba kraje embargiem na dostawy broni, sprzętu i pomocy gospodarczej. Zwyciężony Pakistan zgodził się na niepodległość Bangladeszu, zadecydowało to jednak o jego wystąpieniu z SEATO, co ostatecznie przesądziło o rozpadzie organizacji w 1977 r.